کششدهنده
Yarn tensioner همچنین: وسیلهٔ کششدهنده
وسیلهای برای کنترل کشش یکنواخت نخ و تراکم مطلوب پیچش آن روی بوبین است. کششدهنده در چلهپیچی و کنترل نخ پود نیز کاربرد دارد.
تعریف و نقش در آمادهسازی نخ
کششدهنده وسیلهای است که کشش یکنواخت نخ و تراکم مطلوب آن را هنگام پیچیدن روی بوبین کنترل میکند. تنظیم آن باید بهگونهای باشد که نخ آسیب نبیند و بوبین با تراکم و سفتی مطلوب پیچیده شود.
از دیگر فایدههای کششدهنده، مشخص شدن و حذف قسمتهای نازک نخ است.
انواع و سازوکار
در کششدهندهٔ اضافی، نخ از میان دو صفحهٔ ثابت یا متحرک عبور میکند. وزنه یا فنر به صفحهٔ بالایی نیرو وارد میکند و اصطکاک حاصل، به نخ کشش میدهد.
در کششدهندهٔ ضربی، نخ به دور یک یا چند میلهٔ ثابت پیچیده میشود و از روی آنها عبور میکند. کشش خروجی به ضریب اصطکاک و زاویهٔ تماس نخ با میلهها وابسته است.
کششدهندهٔ ترکیبی، اعمال کشش را با ترکیب سازوکارهای اضافی و ضربی انجام میدهد.
اضافی
- عبور نخ میان دو صفحه
- اعمال نیرو با وزنه یا فنر
ضربی
- عبور نخ دور میلههای ثابت
- وابسته به اصطکاک و زاویهٔ تماس
پیامدهای تنظیم نامناسب کشش
کشش کمتر از مقدار لازم موجب شل پیچیده شدن نخ و ریزش آن در مراحل بعدی میشود و باز شدن درست نخ را دشوار میکند. کشش بیشازحد نیز میتواند به نخ آسیب برساند و باعث پارگی آن شود.
کاربرد در چلهپیچی و پودگذاری
در چلهپیچی، کشش نخهای تار باید تقریباً یکسان باشد و در حدی تنظیم شود که نخها کشیده بمانند و بر اثر شل شدن در هم نروند. کششدهندهها معمولاً روی قفسه قرار میگیرند تا نخ پس از باز شدن از بوبین تحت کنترل کشش قرار گیرد. بهدلیل تعداد زیاد این وسایل و کم بودن کشش موردنیاز، معمولاً از کششدهندههای اضافی دیسکی با وزنه یا فنر استفاده میشود.
در ماشین بافندگی پروژکتایل، هنگام عبور پروژکتایل از دهنه، کششدهندهٔ نخ پود بالا میآید و ترمز نخ پود را آزاد میکند. هماهنگی این حرکتها مانع وارد شدن کشش ناگهانی هنگام پرتاب میشود. پس از رسیدن پروژکتایل به سمت دریافتکننده، کششدهنده پایین میآید و نخ پود را اندکی میکشد.
پرسشهایِ متداول دربارهٔ «کششدهنده»
کششدهنده چه نقشی در بوبینپیچی دارد؟
کشش نخ و تراکم پیچش آن روی بوبین را کنترل میکند تا بوبین با سفتی مطلوب و بدون آسیب به نخ پیچیده شود.
تفاوت کششدهندهٔ اضافی و ضربی چیست؟
در نوع اضافی، اصطکاک میان نخ و دو صفحه با نیروی وزنه یا فنر کشش ایجاد میکند. در نوع ضربی، نخ دور میلههای ثابت عبور میکند و کشش خروجی به اصطکاک و زاویهٔ تماس وابسته است.
آیا افزایش کشش همیشه مطلوب است؟
خیر؛ کشش بیشازحد باعث آسیب و پارگی نخ میشود. کشش کم نیز پیچش شل و ریزش نخ را در پی دارد.
در قفسهٔ چلهپیچی معمولاً چه کششدهندهای به کار میرود؟
معمولاً کششدهندهٔ اضافی دیسکی به کار میرود که با وزنه یا فنر کشش ایجاد میکند.