نشاسته
Starch
از مواد چسبدهنده در آهارزنی نخ تار است که انواع سیبزمینی، ذرت، گندم و ساگوی آن برای نخهای استیپل به کار میروند. آهارزنی به کاهش نخپارگی و بهبود کیفیت پارچه کمک میکند.
این مدخل دربارهٔ آمادهسازی نخ تار برای بافندگی پارچه است. توضیح آهارگیریِ پس از بافت به همین فرایند مربوط میشود و نباید آن را به همهٔ مراحل تکمیل و پشتپوشانی فرش تعمیم داد.
نقش نشاسته در آهارزنی
نشاسته از مواد چسبدهنده در ترکیب آهار بافندگی است. مواد چسبدهنده همراه با نرمکنندهها، چربکنندهها و افزودنیهای مورد نیاز در آب مخلوط میشوند تا آهار مناسب برای نخ تار فراهم شود.
آهارزنی با کاهش نخپارگی و عیوب احتمالی، بازده بافندگی و کیفیت پارچه را افزایش میدهد. نخ تار آهارخورده باید استقامت و انعطاف کافی، قابلیت ازدیاد طول و سطحی صاف با اصطکاک کم داشته باشد. پس از بافت، آهار در نخستین مرحلهٔ تکمیل از پارچه زدوده میشود.
انواع نشاستهٔ مصرفی
برای آهارزنی نخهای استیپل، انواع نشاسته از جمله سیبزمینی، ذرت، گندم و ساگو به کار میروند. نشاستهٔ برنج نیز در میان مواد چسبدهندهٔ آهار قرار دارد. انتخاب مادهٔ آهاری اصلی در بسیاری از موارد بر پایهٔ قیمت آن انجام میشود.
سیبزمینی
ذرت
گندم
ساگو
تهیه و تنظیم آهار
برای تهیهٔ آهار، مقدار معینی آب و مواد آهاری در دیگ پخت ریخته میشود. مقدار هر ماده به نوع نخ و پارچهٔ تولیدی بستگی دارد و در قالب نسخهٔ آهار تعیین میشود. فرایند تهیه و خواص آب مصرفی بر کیفیت آهار تأثیر بسیاری دارند.
افزایش مقدار آهار، سطح نخ را صافتر و پرزدهی را کمتر میکند؛ اما مقدار بیش از حد آن، نخ را خشک و کمانعطاف میسازد و تحمل ازدیاد طول را کاهش میدهد. مقدار مناسب آهار باید میان کاهش پرزدهی و حفظ قابلیت ازدیاد طول و کشسانی تعادل برقرار کند.
رطوبت نسبی سالن بافندگی نیز در انتخاب مواد آهاری اهمیت دارد. فیلم آهار روی نخ نباید در این شرایط بیش از حد نرم یا خشک و شکننده شود.
پرسشهایِ متداول دربارهٔ «نشاسته»
نشاسته در بافندگی چه کاربردی دارد؟
نشاسته از مواد چسبدهندهٔ آهار نخ تار است. آهارزنی به کاهش نخپارگی و افزایش بازده بافندگی و کیفیت پارچه کمک میکند.
چه نوع نشاستههایی برای آهارزنی به کار میروند؟
نشاستههای سیبزمینی، ذرت، گندم و ساگو برای نخهای استیپل به کار میروند. نشاستهٔ برنج نیز از مواد چسبدهندهٔ آهار است.
آیا افزایش مقدار آهار همیشه مفید است؟
خیر. افزایش بیش از حد آهار، با وجود کاهش پرزدهی، نخ را خشک و کمانعطاف میکند و بافندگی را دشوارتر میسازد.
آیا آهار پس از بافت روی پارچه باقی میماند؟
آهار بافندگی در نخستین مرحلهٔ تکمیل، با عمل آهارگیری از پارچه زدوده میشود.